LucLuong.comLực Lượng
Hệ thống trường và ngành đào tạo

Học viện Biên phòng, Hải quân, Phòng không – Không quân: đào tạo cho lực lượng nào

Ba học viện gắn với biên giới, biển đảo và bầu trời đào tạo sĩ quan thế nào, khác trường lục quân ở đâu, ai hợp và cần lưu ý gì về sức khoẻ, địa bàn công tác.

Vietnamese teenage boy standing on a breakwater in Khanh Hoa looking out at the calm sea at sunrise, backpack on one shoulder, seen from behind, wide shot

Học viện Biên phòng, Học viện Hải quân và Học viện Phòng không – Không quân là ba cơ sở đào tạo sĩ quan gắn với ba môi trường đặc thù: vùng biên giới và cửa khẩu, biển đảo, và bầu trời. Học viên ở đây vừa học kiến thức chỉ huy tham mưu, kỹ thuật như các trường quân đội khác, vừa được đào tạo riêng cho lực lượng mà mình sẽ phục vụ.

Bài này dành cho học sinh có thiên hướng rõ, như thích biển, mê máy bay, hay muốn gắn bó với vùng biên cương, và phụ huynh muốn hiểu con sẽ học gì, công tác ở đâu. Ngoài ba học viện, bài cũng nhắc đến đào tạo phi công quân sự vì đây là hướng nhiều học sinh quan tâm. Ngành tuyển, chỉ tiêu, tiêu chuẩn sức khoẻ cụ thể luôn theo thông báo tuyển sinh năm hiện hành.

Vì sao có học viện riêng cho từng lực lượng

Lục quân tác chiến chủ yếu trên đất liền, còn hải quân hoạt động trên biển, phòng không – không quân bảo vệ vùng trời, bộ đội biên phòng quản lý và bảo vệ biên giới, cửa khẩu, vùng biển. Mỗi môi trường có vũ khí, phương tiện, cách tổ chức và quy định pháp luật riêng. Một sĩ quan hải quân phải hiểu tàu, hàng hải, thời tiết biển; một sĩ quan phòng không phải hiểu ra đa, tên lửa, cách phát hiện mục tiêu trên không; một sĩ quan biên phòng phải hiểu luật biên giới, công tác cửa khẩu, quan hệ với nhân dân vùng biên.

Những kiến thức ấy quá chuyên biệt để dạy chung trong một trường lục quân. Vì vậy quân đội tổ chức các học viện gắn với từng lực lượng, nơi giảng viên phần lớn là người đã công tác lâu năm trong chính lực lượng đó và chương trình học bám sát nhiệm vụ thực tế.

Với học sinh, chọn một trong ba học viện này cũng là chọn trước môi trường công tác lâu dài. Đây là quyết định lớn hơn việc chọn một ngành học thông thường, vì sau khi ra trường bạn sẽ gắn bó với biển, với vùng biên hay với các đơn vị phòng không – không quân trong nhiều năm.

So sánh nhanh ba học viện

Bảng dưới đây so sánh ở mức nguyên lý để bạn hình dung. Ngành cụ thể, vùng tuyển, việc có tuyển nữ hay không và tiêu chuẩn sức khoẻ cần tra thông báo năm hiện hành.

Tiêu chíHọc viện Biên phòngHọc viện Hải quânHọc viện Phòng không – Không quân
Lực lượng phục vụBộ đội Biên phòngQuân chủng Hải quânQuân chủng Phòng không – Không quân
Hướng đào tạo chínhChỉ huy tham mưu biên phòng, pháp luật và nghiệp vụ biên phòngChỉ huy tham mưu hải quân, kỹ thuật tàu, vũ khí và hàng hảiChỉ huy tham mưu phòng không, ra đa, tên lửa, kỹ thuật hàng không
Môi trường công tácĐồn biên phòng, cửa khẩu, vùng biên giới đất liền và biểnTàu, căn cứ, đảo, đơn vị ven biểnĐơn vị phòng không, ra đa, sân bay, đơn vị kỹ thuật
Điểm cần lưu ýCông tác dài hạn ở vùng xa, cần hiểu văn hoá và gần gũi nhân dânThời gian dài trên biển, xa đất liềnTrực sẵn sàng chiến đấu, kỹ thuật phức tạp

Ba học viện đều đào tạo sĩ quan trình độ đại học từ học sinh phổ thông và quân nhân, đều yêu cầu sơ tuyển như các trường quân đội khác. Một số ngành có tiêu chuẩn sức khoẻ riêng, ví dụ liên quan đến khả năng thích nghi với môi trường biển hay yêu cầu thị lực cho ngành kỹ thuật, nên đọc kỹ phần tiêu chuẩn trong thông báo.

Học viện Biên phòng: chỉ huy, pháp luật và công tác vùng biên

Bộ đội Biên phòng thuộc Bộ Quốc phòng, có nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền, an ninh biên giới quốc gia trên đất liền, các cửa khẩu và vùng biển. Công việc của sĩ quan biên phòng rất đa dạng: tuần tra, kiểm soát xuất nhập cảnh tại cửa khẩu, phòng chống buôn lậu và tội phạm qua biên giới, phối hợp với chính quyền và nhân dân địa phương, tham gia cứu hộ cứu nạn khi có thiên tai.

Vì vậy, chương trình ở Học viện Biên phòng không chỉ có khối chỉ huy tham mưu, mà còn có nhiều kiến thức pháp luật về biên giới, cửa khẩu, xử lý vi phạm, cùng kỹ năng làm việc với cộng đồng dân cư vùng biên, trong đó có đồng bào các dân tộc thiểu số. Học viên có thể được học thêm ngoại ngữ hoặc tiếng dân tộc tuỳ yêu cầu công tác, theo chương trình của học viện từng thời kỳ.

Người hợp với ngành biên phòng thường là người chịu được cuộc sống ở nơi xa trung tâm, kiên nhẫn, gần gũi, biết lắng nghe và có ý thức pháp luật tốt. Nhiều đồn biên phòng ở vùng núi cao hoặc hải đảo, điều kiện đi lại còn khó khăn, nên gia đình và học sinh cần cân nhắc thẳng thắn từ khi đăng ký.

Học viện Hải quân: sĩ quan trên tàu và ở đảo

Học viện Hải quân đào tạo sĩ quan chỉ huy tham mưu hải quân và các chuyên ngành kỹ thuật gắn với tàu, vũ khí trên tàu, thông tin, ra đa hàng hải. Học viên học hàng hải, điều khiển tàu, khí tượng biển, chiến thuật hải quân, kỹ thuật máy tàu, cùng khối kiến thức quân sự chung và rèn luyện thể lực, trong đó bơi lội là kỹ năng quan trọng.

Sau khi tốt nghiệp, sĩ quan hải quân có thể công tác trên tàu, ở các căn cứ, đơn vị ven biển hoặc trên đảo. Những chuyến đi biển có thể kéo dài, xa gia đình, sống trong không gian hẹp với lịch trực ca chặt chẽ. Đây là môi trường đòi hỏi sức khoẻ tốt, tinh thần tập thể và khả năng giữ bình tĩnh khi thời tiết xấu.

Học sinh lớn lên ở vùng biển như Khánh Hoà, Quảng Ninh, Hải Phòng, Đà Nẵng thường quen với nhịp sống biển hơn, nhưng điều đó không phải điều kiện bắt buộc. Quan trọng là bạn có thật sự muốn gắn bó với biển, có chịu được việc xa đất liền nhiều tháng trong năm hay không.

Học viện Phòng không – Không quân và đào tạo phi công

Chỉ huy tham mưu phòng không, không quân. Học viện đào tạo sĩ quan chỉ huy các đơn vị pháo phòng không, tên lửa, ra đa và các đơn vị không quân ở cấp phân đội, cùng sĩ quan tham mưu cho quân chủng.

Kỹ thuật hàng không, ra đa, tên lửa. Một phần lớn học viên theo các chuyên ngành kỹ thuật: bảo đảm kỹ thuật máy bay, khí tài ra đa, tên lửa. Đây là những ngành nặng về Toán, Lý, điện tử, phù hợp với học sinh mạnh khoa học tự nhiên.

Phi công quân sự là hướng tuyển chọn riêng. Đào tạo phi công có quy trình tuyển chọn sức khoẻ, tâm lý rất nghiêm ngặt, thường tổ chức sớm hơn sơ tuyển thông thường và do lực lượng chuyên trách thực hiện. Học viên phi công được đào tạo tại trường sĩ quan không quân. Thí sinh quan tâm nên theo dõi thông báo tuyển phi công riêng của năm.

Tỷ lệ đạt tuyển phi công thấp. Vì yêu cầu sức khoẻ và tâm lý rất cao, phần lớn thí sinh đăng ký không đạt. Điều này không nói lên năng lực học tập của bạn. Nếu không đạt phi công, bạn vẫn có thể dự tuyển các ngành chỉ huy, kỹ thuật khác của quân chủng theo đúng quy trình sơ tuyển.

Không có cách "luyện để qua khám". Một số lời mách trên mạng hứa giúp vượt khám tuyển phi công bằng mẹo nào đó. Khám tuyển nhằm bảo đảm an toàn bay cho chính người lái và người khác; che giấu tình trạng sức khoẻ là nguy hiểm và có thể bị loại bất cứ lúc nào trong quá trình đào tạo.

Rèn luyện của học viên ở ba học viện có gì riêng

Ngoài chế độ học tập và nội vụ chung của học viên quân đội, mỗi học viện có những nội dung rèn luyện gắn với lực lượng của mình. Học viên hải quân có thời gian thực tập trên tàu, làm quen với trực ca, sinh hoạt trên biển và các tình huống an toàn hàng hải. Học viên biên phòng có thời gian thực tập ở đồn biên phòng, đi tuần tra cùng cán bộ, tìm hiểu công tác cửa khẩu và công tác vận động nhân dân. Học viên phòng không – không quân thực hành trên khí tài, trận địa và tham gia huấn luyện kỹ thuật chuyên ngành.

Những chuyến thực tập này thường là lúc học viên nhận ra mình có thật sự hợp với lực lượng đã chọn hay không. Nhiều người kể rằng chuyến đi biển đầu tiên hay những ngày ở đồn biên phòng vùng cao giúp họ hiểu nghề hơn mọi bài giảng. Vì vậy, càng tìm hiểu thực tế sớm từ trước khi thi, bạn càng ít bất ngờ khi vào học.

Cân nhắc trước khi chọn một trong ba hướng

Vì gắn với môi trường công tác đặc thù trong nhiều năm, bạn nên đi qua các bước sau trước khi quyết định:

  1. Tự hỏi mình bị hấp dẫn bởi điều gì: hình ảnh bộ quân phục, hay thật sự là công việc hằng ngày ở đồn biên phòng, trên tàu, tại trận địa ra đa.
  2. Tìm đọc thông tin chính thức về nhiệm vụ của lực lượng đó, hỏi chuyện người thân hoặc người quen đã từng công tác nếu có, để hình dung sát thực tế.
  3. Đọc thông báo tuyển sinh năm hiện hành của học viện: ngành tuyển, vùng tuyển, tiêu chuẩn sức khoẻ riêng, tổ hợp xét tuyển.
  4. Nói chuyện với gia đình về chuyện công tác xa, thời gian xa nhà, để mọi người cùng chuẩn bị tâm lý.
  5. Liên hệ cơ quan quân sự nơi thường trú theo hướng dẫn hiện hành để biết lịch sơ tuyển; riêng phi công, theo dõi thông báo tuyển chọn riêng.

Chọn học viện gắn với một lực lượng là chọn một lối sống. Khi đã cân nhắc kỹ, bạn sẽ học với động lực rõ ràng hơn nhiều so với chọn chỉ vì điểm chuẩn vừa sức.

Câu hỏi thường gặp

Bộ đội Biên phòng thuộc quân đội hay công an?

Bộ đội Biên phòng thuộc Bộ Quốc phòng, là một lực lượng của quân đội. Vì vậy tuyển sinh vào Học viện Biên phòng nằm trong kỳ tuyển sinh quân sự, thí sinh sơ tuyển tại cơ quan quân sự nơi thường trú theo hướng dẫn hiện hành.

Học Học viện Hải quân có bắt buộc biết bơi không?

Bơi là kỹ năng quan trọng với người làm việc trên biển và thường có trong chương trình rèn luyện của học viên. Yêu cầu cụ thể khi tuyển sinh, nếu có, được ghi trong thông báo năm hiện hành. Bạn nên tập bơi từ sớm nếu nhắm vào hải quân.

Muốn làm phi công quân sự thì đăng ký ở đâu?

Tuyển chọn phi công quân sự có thông báo và quy trình khám tuyển riêng, thường tổ chức sớm trong năm. Bạn nên theo dõi thông báo chính thức và hỏi cơ quan quân sự nơi thường trú để biết cách đăng ký khám tuyển.

Không đạt khám tuyển phi công có thi ngành khác được không?

Có thể. Không đạt tiêu chuẩn phi công không có nghĩa là không đạt tiêu chuẩn sức khoẻ của các ngành khác. Bạn vẫn có thể sơ tuyển và đăng ký các ngành chỉ huy, kỹ thuật theo quy định thông thường của năm.

Sĩ quan biên phòng có phải công tác ở vùng núi xa không?

Đồn biên phòng có ở cả vùng núi, cửa khẩu, ven biển và hải đảo. Sĩ quan được phân công theo nhu cầu của lực lượng, nên khả năng công tác ở nơi xa trung tâm là khá cao, đặc biệt trong những năm đầu.

Học viện Phòng không – Không quân có đào tạo phi công không?

Đào tạo phi công được thực hiện tại trường sĩ quan không quân với quy trình tuyển chọn riêng. Học viện Phòng không – Không quân chủ yếu đào tạo sĩ quan chỉ huy tham mưu và kỹ thuật của quân chủng. Bạn nên đối chiếu thông báo năm hiện hành để biết rõ.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138